Câu trả lời là có và không. Vấn đề chỉ là bóng đá Việt Nam chọn đi con đường nào để thực hiện mục tiêu của mình. Đội tuyển Việt Nam chỉ đứng hạng tư tại FIFA ASEAN Cup 2026 diễn ra ở Indonesia sau khi thua Malaysia 0-1 trong trận tranh hạng ba. Trước đó, với trận thua Thái Lan ở vòng bảng, đoàn quân của HLV Kim Sang Sik đã không thể giành vé vào chung kết. Có chân sút nhập tịch Nguyễn Xuân Son trong đội hình, đội tuyển Việt Nam dù khởi đầu FIFA ASEAN Cup 2026 chật vật vẫn thắng Philippines 1-0. Nhưng khi chân sút gốc Brazil này phải chia tay sớm vì rách cơ đùi sau, đội tuyển Việt Nam đã thi đấu sa sút cho dù vẫn còn đó 2 chân sút nhập tịch Đỗ Hoàng Hên và Nguyễn Tài Lộc. Quá phụ thuộc vào chân sút nhập tịch Không có Xuân Son vì chấn thương, đội tuyển Việt Nam đã chơi tấn công đầy bế tắc trong 2 trận thua trước Thái Lan 0-2 và Malaysia 0-1 ở FIFA ASEAN Cup 2026. HLV Kim Sang Sik không còn chân sút nào trong tay có thể độc lập tác chiến trên hàng công để ghi bàn, hay di chuyển lôi kéo hàng thủ đối phương để tạo khoảng trống cho các chân sút khác lập công. Và đó cũng là câu chuyện không mới, nếu như nhìn lại màn trình diễn của đội tuyển Việt Nam trước khi có Xuân Son trong đội hình. Ở ASEAN Cup 2024, đoàn quân của HLV Kim Sang Sik cũng chật vật vượt qua Indonesia 1-0 hay hòa Philippines 1-1 ở vòng bảng. Và khi Xuân Son đủ điều kiện khoác áo đội tuyển Việt Nam trong trận gặp Myanmar ở lượt cuối vòng bảng, các chiến binh sao vàng đã thắng đậm 5-0 với cú đúp của chân sút gốc Brazi. Ba trận đấu loại trực tiếp sau đó, Xuân Son ghi đến 5 bàn trước khi rời sân ở phút 34 trận chung kết lượt về vì gãy chân. Sau chấn thương, Xuân Son đã tăng ký và trở nên nặng nề, khả năng dứt điểm cũng giảm đi rõ rệt. Nhưng một khi có anh trên sân, đội tuyển Việt Nam vẫn có hướng ra để ghi bàn thay vì bế tắc như đã thấy tại FIFA ASEAN Cup 2026. Dấu hỏi cho ngoại binh nhập tịch Xuân Son mới 29 tuổi, vẫn còn có thể đá tốt vài năm nữa. Nhưng với chấn thương ngày một nhiều, khả năng đóng góp của chân sút nhập tịch này sẽ ngày càng hạn chế. Vì thế, nếu tiếp tục phụ thuộc vào một chân sút ngoại, đội tuyển Việt Nam phải trông chờ vào sự sung sức của chính Xuân Son hoặc tìm kiếm thêm một chân sút nhập tịch khác để trám vào. Olaha Mạnh Đức (Công An TP.HCM) là cái tên đã sẵn sàng lên tuyển, dù chân sút gốc Nigeria cũng đã 29 tuổi. Mức độ hòa nhập và thành công hay không cũng cần thời gian trả lời. Nhưng vấn đề không phải là bóng đá Việt Nam phụ thuộc quá nhiều vào chân sút nhập tịch, mà là tận dụng nguồn lực ngoại binh nhập tịch thế nào cho hiệu quả ở cả mục tiêu ngắn hạn và dài hạn. Bởi thực tế cho thấy, hai cầu thủ nhập tịch còn lại Đỗ Hoàng Hên và Nguyễn Tài Lộc đóng góp khá hạn chế và ngày càng khiến người hâm mộ thất vọng. Hoàng Hên đá ổn ở vị trí tiền đạo cánh tại ASEAN Cup 2026, nhưng khi đá tiền vệ trung tâm tại FIIFA ASEAN Cup 2026 là sự thất vọng. Tài Lộc liên tục chơi không tốt cho dù đá tiền đạo cắm, tiền đạo cánh hay tiền vệ trung tâm ở cả hai giải đấu kể trên. HLV Kim Sang Sik lý giải Hoàng Hên và Tài Lộc đều không đạt thể trạng tốt nhất tại FIFA ASEAN Cup 2026 do chấn thương và thi đấu nhiều. Nhưng cầu thủ nhập tịch mà không tốt hơn và khỏe hơn cầu thủ Việt Nam thì có lẽ HLV Kim Sang Sik nên trao cơ hội cho cầu thủ nội. Huống chi cả hai đã 32 tuổi. Con đường nào cho bóng đá Việt Nam? Thất bại ở FIFA ASEAN Cup 2026 là điều đáng tiếc, nhưng cũng giúp cho đội tuyển Việt Nam nhìn ra những hạn chế của mình. Trong đó có cả vấn đề liệu có tiếp tục phụ thuộc nhiều vào cầu thủ nhập tịch. Nhập tịch là xu hướng chung của bóng đá thế giới chứ không riêng gì Việt Nam. Qua đó nhằm tăng thêm sức mạnh đội hình và gia tăng hy vọng cạnh tranh thành tích ở các đấu trường lớn hơn. Nhưng những hạn chế đã thấy ở ba cầu thủ nhập tịch vừa qua cũng cho thấy bóng đá Việt Nam cần có lựa chọn tốt hơn. Chúng ta chỉ nên gọi những cầu thủ nhập tịch có chuyên môn vượt trội hoàn toàn với cầu thủ nội. Và cũng chỉ gọi để trám vào những vị trí đang yếu và