Làm giả hóa đơn, email giả, dựng chuyện lời mời... Bạn có biết về "lừa đảo điện tử" trong giới bóng đá không?

Bài viết/Hàn Băng Kỳ chuyển nhượng hè 2026, tổng giá trị các thương vụ chuyển nhượng quốc tế của bóng đá thế giới lên đến 8,5 tỷ euro, nhưng thị trường chuyển nhượng bóng đá quốc tế trị giá hàng tỷ euro, tổn thất thực sự chưa chắc đến từ những "cầu thủ đắt tiền nhưng kém chất lượng", mà là những chiêu trò "lừa đảo điện tử" có thể gặp bất cứ lúc nào. Hàng triệu euro có thể biến mất chỉ trong tích tắc vì hộp thư điện tử bị tấn công, tài khoản mạng xã hội giả mạo các quan chức câu lạc bộ, hóa đơn bị can thiệp.

Các câu lạc bộ thực hiện chuyển nhượng bóng đá quốc tế phải sử dụng Hệ thống Đối sánh Chuyển nhượng (TMS) của FIFA, nhập thông tin hợp đồng, chi phí, lịch thanh toán và các thông tin tài chính chi tiết khác vào hệ thống. Giám đốc thể thao, luật sư, bộ phận tài chính của câu lạc bộ phụ trách xử lý, tiền được chuyển qua chuyển khoản ngân hàng, tưởng chừng khó có không gian để bị lừa, nhưng bản thân hệ thống TMS không chuyển tiền, giao dịch vẫn được thực hiện qua chuyển khoản ngân hàng, điều này tạo cơ hội cho tội phạm "lừa đảo điện tử".

Tháng 6/2024, Al-Gharafa của Qatar chuẩn bị ký hợp đồng với tiền vệ cánh Coman của Steaua Bucharest. Chủ tịch Steaua là Argesea đã gửi tài khoản ngân hàng chính xác qua email chính thức. 12 phút sau, Al-Gharafa nhận được email, nhưng từ một hộp thư khác – bao gồm các tài liệu chuyển tiền có hóa đơn giả, thể hiện phí chuyển nhượng 5 triệu euro được chuyển đến Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam, người nhận là Công ty TNHH Câu lạc bộ Steaua Bucharest, địa chỉ đổi thành Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

Các tài liệu giả do tội phạm "lừa đảo điện tử" tạo ra rất vụng về: đoạn sửa đổi dùng font chữ khác, thông tin ngân hàng mới không khớp với trong hợp đồng, tên câu lạc bộ người nhận cũng viết sai. Nhưng lời thoại của chúng lại rất lừa người: chúng giống như một bộ phận tài chính chuyên nghiệp, liên tục nhắc nhở thanh toán sắp đến hạn, thúc giục suốt quá trình cho đến khi chuyển tiền hoàn tất. Ngày 31/7, Al-Gharafa chuyển 5 triệu euro đến Việt Nam, giám đốc cấp cao của Al-Gharafa còn gửi thông tin đã chuyển cho chủ tịch Steaua, người này không xác minh với bộ phận tài chính. Người Qatar đưa vào hợp đồng điều khoản nếu quá hạn sẽ phải trả 1 triệu euro tiền phạt, hai bên đưa nhau lên Tòa Trọng tài Thể thao Quốc tế (CAS), cuối cùng Al-Gharafa phải chi 11 triệu euro để ký hợp đồng với Coman, thiệt hại ròng 6 triệu euro.

Năm 2021, vụ chuyển nhượng Loncar từ Rijeka đến Ferencváros còn kinh điển hơn. Tội phạm "lừa đảo điện tử" đã hoàn hảo tạo ra một "phiên bản song song" của cuộc đàm phán. Địa chỉ email của hai câu lạc bộ kết thúc bằng .hr và .hu, nhưng các email lừa đảo kết thúc bằng .eu xuyên suốt quá trình. Hai bên phát hiện địa chỉ email khác nhau nhưng lại chọn cách bỏ qua. Ferencváros nhận được hóa đơn ghi tài khoản ngân hàng Santander ở Tây Ban Nha (khoản trả trước 997.500 euro), nhưng không khớp với thông tin tài khoản trong hệ thống TMS, tội phạm còn dùng email đuôi .eu gửi xác nhận lại. Ngày 30/7, Ferencváros chuyển tiền, 70 phút sau, giám đốc cấp cao Rijeka thấy biên lai thanh toán đã được tải lên hệ thống TMS, không kiểm tra thông tin tài khoản trên biên lai. CAS phán quyết cả hai bên cùng có lỗi, vì lẽ ra họ đã sớm nhận ra trò lừa đảo. Ferencváros phải trả 498.750 euro bao gồm cả lãi, mỗi bên thiệt hại khoảng 500.000 euro.

Lừa đảo điện tử trong chuyển nhượng quốc tế cũng vướng vào giải Trung Quốc. Năm 2019, Shenzhen ký hợp đồng với Selnæs, câu lạc bộ Rosenborg của Na Uy đáng lẽ nhận được 180.000 euro phí đào tạo trẻ, nhưng email của Rosenborg đã bị tin tặc tấn công, tài khoản thanh toán bị chuyển sang một tài khoản tại Bồ Đào Nha. FIFA phán quyết lệnh chuyển tiền xuất phát từ email chính thức của Rosenborg, nên Rosenborg hoàn toàn chịu trách nhiệm.

Tội phạm "lừa đảo điện tử" người Nga đã mở tài khoản giả ở Saint Petersburg bằng cách làm giả hộ chiếu Quần đảo Solomon. Tên trên hộ chiếu thậm chí là tên của câu lạc bộ bán người – "FC Nordsjælland", nạn nhân Sampdoria đã chuyển hơn 812.000 euro vào tài khoản đó. Năm 2020, Fenerbahçe khi thanh toán khoản tiền còn lại hơn 830.000 euro để ký hợp đồng với Zajc cũng bị lừa bởi một email giả chỉ khác 1 ký tự ở địa chỉ, chuyển tiền vào tài khoản của một đại lý ô tô ở Hà Lan.

Mùa hè năm 2022, 10 ngày sau khi Lewandowski gia nhập Barcelona, Barcelona nhận được tin nhắn từ một người tự xưng là Demon, tự nhận là cộng sự của Zahavi – người đại diện của Lewandowski – yêu cầu Barcelona trả 1 triệu euro hoa hồng, chuyển vào tài khoản của anh ta tại một ngân hàng ở Síp. Giao dịch chuyển tiền của Barcelona đã bị bộ phận tuân thủ ngân hàng Síp chặn lại. Cả Zahavi và Demon đều khẳng định thông tin bịa đặt, thậm chí Demon chưa từng có tài khoản ngân hàng ở Síp.

Ngoài ra, còn có những trò lừa đảo dựng chuyện mời chuyển nhượng để lừa người đại diện và cầu thủ trả chi phí di chuyển, ăn ở, kiểm tra y tế và thậm chí các loại thuế phí khi đến câu lạc bộ mua người đàm phán. Mùa hè năm nay, câu lạc bộ Groningen của Hà Lan đã báo cáo nhiều vụ lừa đảo điện tử kiểu này. Tội phạm đã đánh cắp ảnh đại diện và tên của giám đốc kỹ thuật câu lạc bộ là Alah, liên hệ với người đại diện cầu thủ qua ứng dụng WhatsApp, gửi các tài liệu có logo câu lạc bộ Groningen, sau khi đề nghị chuyển nhượng thì yêu cầu người đại diện thanh toán phí kiểm tra y tế và đi lại. Groningen cho biết trong vài tuần, ít nhất 10 người đại diện cầu thủ đã liên hệ với câu lạc bộ để xác minh các khoản phí này.

Thế giới chuyển nhượng bóng đá quốc tế cũng đầy rẫy những trò lừa đảo điện tử, các quan chức câu lạc bộ và người đại diện cầu thủ cũng cần nâng cao ý thức phòng chống lừa đảo.