Bóng đá Quảng Châu tái xuất, bốn thành phố Bắc – Thượng – Quảng – Thâm cùng hội tụ tại giải Ngoại hạng Trung Quốc

Phóng viên Trần Vĩnh, Vương Vĩ tường thuật Tại Thành Đô, trên sân Phượng Hoàng Sơn vào ngày 10 tháng 10, Thành Đô Dung Thành bị đội bóng cũ là Tân Môn Hổ ghi bàn quyết định trong thời gian bù giờ và đánh mất chiến thắng. Sang ngày 11, trên sân đại học ở quận Tây Hải Ngạn, Thanh Đảo, đội chủ nhà bị Đại Liên Anh Bác vùi dập tung bàn thắng với tỷ số 4–0. Nếu cộng thêm trận hòa 0–0 tại sân Hàng Thể cách nay một tháng, thì Thành Đô Dung Thành đã ba lần vuột mất cơ hội đăng quang. Đây không chỉ là nỗi niềm riêng của bóng đá Thành Đô, mà còn là niềm trông đợi của cả nền bóng đá Tứ Xuyên và khu vực phía Tây rộng lớn.

Thế nhưng, cục diện của giải Ngoại hạng vẫn đang thay đổi từng ngày và không vì việc Dung Thành trì hoãn thời điểm nâng cúp mà dừng lại. Đêm 9/10, Thanh Đảo Hải Ngưu thua 0–3 trước Bắc Kinh Quốc An và chính thức rớt hạng – trở thành đội bóng đầu tiên phải xuống hạng ở giải Ngoại hạng 2026. Như vậy, các thành phố có hai đội bóng cùng thi đấu ở giải đấu cao nhất chỉ còn lại Thượng Hải. Trong khi đó, ở trận đấu rạng sáng ngày 11/10, Quảng Đông Quảng Châu Báo đánh bại Định Nam Cống Liên với tỷ số 3–1, chính thức giành quyền thăng hạng lên giải Ngoại hạng, khép lại 4 năm xa cách đấu trường đỉnh cao của bóng đá Quảng Châu.

Mùa giải 2027, bốn thành phố Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng Châu và Thâm Quyến sẽ cùng góp mặt tại giải Ngoại hạng Trung Quốc.

Ngay trong dịp cuối tuần chứng kiến Hải Ngưu xuống hạng và Quảng Châu Báo thăng hạng, Vũ Hán Tam Trấn lại đối mặt với nỗi lo mới khi không thể giành chiến thắng trước Liêu Ninh Thiết Nhân trên sân khách. Nguy cơ xuống hạng của đội bóng đất Vũ Hán ngày càng hiện hữu, và đây thực sự là một bài kiểm tra đầy khó khăn với bóng đá nơi đây. Về tấm vé còn lại cho đội bóng mới lên chơi tại giải Ngoại hạng, hiện tại Nam Thông Chi Vân đang xếp thứ hai với 48 điểm, Quảng Tây Hằng Thần đứng thứ ba với 46 điểm, Thâm Quyến Thanh Niên Nhân đứng thứ tư với 45 điểm, còn đội xếp thứ năm là Thiểm Tây Liên Hợp cũng có 42 điểm. Khi giải hạng Nhất chỉ còn 4 vòng đấu nữa, việc Giang Tô có lại được một đội bóng ở giải đấu cao nhất, hay Thâm Quyến trở thành thành phố thứ hai có “một thành phố hai đội Ngoại hạng”, hoặc khu vực miền Trung – miền Tây có thêm một đại diện, vẫn còn là ẩn số chưa có lời giải.

Trong bóng đá đương đại, các giải đấu chuyên nghiệp và đô thị có mối liên kết vô cùng chặt chẽ. Kinh tế, dân số, sức ảnh hưởng cũng như bề dày truyền thống bóng đá của một thành phố chính là nền tảng quyết định đẳng cấp của đội bóng nơi đó. Một thực tế phổ biến là những câu lạc bộ hàng đầu thường gắn với các đô thị lớn, và các đội bóng giàu truyền thống lại tập trung ở những trung tâm quan trọng. Điển hình như sự trỗi dậy mạnh mẽ của Thành Đô Dung Thành trong những năm gần đây đến từ nhiều yếu tố, nhưng quy mô dân số thuộc nhóm siêu đô thị, thứ hạng GDP đứng thứ bảy cả nước, vị thế thủ phủ vùng và nền tảng bóng đá lâu đời chắc chắn là những yếu tố nền móng quyết định.

Trong nhóm bốn thành phố trực thuộc trung ương Bắc – Thượng – Quảng – Thâm, bóng đá Thâm Quyến do thiếu bề dày lịch sử nên quá trình phát triển không mấy thuận buồm xuôi gió. Dẫu vậy, nơi đây từng có chức vô địch giải Ngoại hạng, và hiện tại vẫn còn nguyên cơ hội trở thành thành phố có hai đội bóng cùng chơi ở giải đấu cao nhất. Còn với Bắc Kinh, Thượng Hải và Quảng Châu, dù tính từ trước thời kỳ chuyên nghiệp hóa hay trong suốt 33 năm lịch sử giải đấu chuyên nghiệp, họ luôn nằm trong nhóm những trung tâm bóng đá lớn nhất Trung Quốc. Thượng Hải từng 5 lần vô địch giải Ngoại hạng, Bắc Kinh có 1 lần, còn Quảng Châu rực rỡ hơn cả với 8 chức vô địch. Thế nhưng, kể từ khi Quảng Châu đội phải xuống hạng vào năm 2022, thành phố này đã trải qua 4 năm liên tiếp (2023–2026) không có đại diện ở giải đấu cao nhất. Cũng trong khoảng thời gian đó, bóng đá chuyên nghiệp Trung Quốc đã có những bước tiến vượt bậc: bóng đá Đại Liên, Bắc Kinh, Thành Đô và Trùng Khánh trở nên vô cùng sôi động, còn bóng đá Thượng Hải gặt hái những thành tích đáng nể.

Thực trạng này rõ ràng không tương xứng với vị thế của một thành phố lớn như Quảng Châu – nơi có nền kinh tế phát triển, văn hóa bóng đá sâu dày và người hâm mộ đặt kỳ vọng rất cao. Nhưng Quảng Châu chưa bao giờ lùi bước. Ngay trong thời điểm đánh mất đội bóng ở giải đấu cao nhất, thành phố này đã vạch ra một hướng đi hoàn toàn mới cho bóng đá chuyên nghiệp địa phương. Câu lạc bộ bóng đá Quảng Đông Quảng Châu Báo ra đời, năm 2023 tham dự giải hạng Tư toàn quốc và giành suất lên chơi tại giải hạng Ba, năm 2024 vô địch giải hạng Ba để tiến lên giải hạng Nhất. Sau một mùa giải ở hạng Nhất để làm quen và củng cố lực lượng vào năm 2025, đội bóng đã tạo nên một cú nước rút ngoạn mục để giành quyền lên chơi tại giải Ngoại hạng vào năm 2026.

Quảng Châu luôn thấu hiểu tầm quan trọng của bóng đá trong đời sống đô thị. Ngoài Quảng Đông Quảng Châu Báo, thành phố này còn sở hữu hai câu lạc bộ đang thi đấu tại giải hạng Ba là Quảng Đông Minh Đồ và Quảng Châu Bồ Công Anh. Suốt 4 năm qua, Quảng Đông Quảng Châu Báo đã phối hợp cùng Hiệp hội bóng đá Quảng Châu từng bước gây dựng hệ thống đào tạo trẻ riêng cho mình. Nhờ đó, tình trạng tài năng bóng đá Quảng Châu ồ ạt chảy sang các vùng khác trong những năm trước đây đã dần được đảo ngược. Ngày càng có nhiều cầu thủ giỏi ở lại Quảng Châu cống hiến cho bóng đá chuyên nghiệp của thành phố, tiêu biểu như Hoàng Thạch Hào – người có màn trình diễn chói sáng tại giải Toulon và được triệu tập lên đội tuyển quốc gia, hay Vương Hạ Nghị của đội trẻ quốc gia lứa tuổi 2009.

Ngay khoảnh khắc đưa Quảng Đông Quảng Châu Báo lên hạng, Hầu Úc – người ghi bàn san bằng tỷ số trong trận đấu ấy – đã không kìm được nước mắt. Giọt nước mắt ấy có lẽ phản ánh khá rõ những năm tháng chông gai mà bóng đá Quảng Châu từng nếm trải: năm 2021, khi mới tròn 20 tuổi, anh đã được thi đấu tại giải Ngoại hạng; sau đó, anh gắn bó với bóng đá Quảng Châu suốt 4 mùa giải ở hạng Nhất và cuối cùng trong năm nay đã cùng đội bóng quê hương chính thức trở lại đấu trường đỉnh cao.

Trở lại với giải đấu cao nhất Trung Quốc mới chỉ là bước khởi đầu, bởi bóng đá Quảng Châu vẫn còn nhiều việc phải làm phía trước. Nhìn vào khía cạnh khán giả, mùa giải năm nay Quảng Đông Quảng Châu Báo đạt trung bình khoảng 8.000 cổ động viên đến sân mỗi trận – một con số thuộc nhóm cao nhất tại giải hạng Nhất. Khi lên chơi ở giải Ngoại hạng, lượng người hâm mộ kéo đến sân chắc chắn sẽ tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, để đạt đến độ "nóng" như các thành phố Đại Liên, Bắc Kinh, Thành Đô hay Trùng Khánh, câu lạc bộ cần có những chiến lược tích cực hơn nữa và một tham vọng thật sự rõ ràng, thông qua sự phát triển ổn định và không ngừng đi lên để ngày càng thu hút đông đảo người xem. Nói cách khác, hành trình thực sự chỉ bắt đầu khi đội bóng chính thức trở lại giải đấu cao nhất.