Một trung tâm chính cùng bốn trung tâm phụ trợ và sự vươn lên mạnh mẽ của bóng đá cấp huyện! Nhiều thành phố chung tay vẽ nên bức tranh mới cho công tác đào tạo bóng đá trẻ tại Quý Châu

Đội Qiuxing U12 của trường Ngoại ngữ Nhân Hoài giành chức vô địch bảng U12 nam tại "Cúp Tinh Hỏa". Ảnh: Vương Vĩ.

Phóng viên Vương Vĩ đưa tin từ Quý Châu Dựa trên chiến lược phát triển đào tạo trẻ bóng đá "một trung tâm chính, bốn trung tâm phụ trợ" của toàn tỉnh, không ngừng hoàn thiện hệ thống bồi dưỡng, cùng với việc cải cách đào tạo trẻ bóng đá địa phương ngày càng sâu rộng, bóng đá Quý Châu đã sớm thoát khỏi lối phát triển đơn điểm, tạo nên cục diện mới với toàn vùng được thúc đẩy, nhiều nơi bùng nổ, cấp huyện vươn lên. Tại giải bóng đá thanh thiếu niên "Cúp Tinh Hỏa" vừa khép lại gần đây, Nhân Hoài, Dung Giang và nhiều địa phương khác đã cùng nhau vẽ nên bức tranh tươi sáng cho sự phát triển chất lượng cao của bóng đá trẻ Quý Châu.

Tại giải bóng đá thanh thiếu niên toàn quốc lần thứ 5 khu vực Quý Châu - "Cúp Tinh Hỏa" vừa hạ màn, đội Qiuxing U12 của trường Ngoại ngữ Nhân Hoài đã xuất sắc giành ngôi vô địch bảng U12 nam. Tổng thư ký Hiệp hội bóng đá tỉnh Quý Châu Lý Hằng Siêu cho biết, sự trỗi dậy của bóng đá cấp huyện tại Quý Châu thật đáng phấn khởi, Nhân Hoài chính là đại diện tiêu biểu. "Thành quả đào tạo trẻ của Nhân Hoài rất nổi bật. Câu lạc bộ Qiuxing Nhân Hoài đã miệt mài gắn bó với công tác đào tạo trẻ suốt 10 năm, nhờ sự ủng hộ mạnh mẽ của chính quyền địa phương, đội bóng nam lứa tuổi 11, 12 đã lọt vào nhóm đào tạo trẻ hàng đầu toàn tỉnh".

Đằng sau thành tích ấy là sự kiên trì suốt mười năm như một của câu lạc bộ Qiuxing. Kể từ năm 2016, họ đã từng bước trở thành tấm gương tiêu biểu cho công tác đào tạo trẻ cấp huyện tại Quý Châu.

"Phát triển bóng đá để báo đáp đất nước - đó là mục tiêu cuối cùng của tôi. Tôi hy vọng thông qua bóng đá, có thể giúp những đứa trẻ của thành phố rượu bước ra khỏi vùng đất của mình, nhìn thấy một thế giới khác biệt" - người phụ trách câu lạc bộ Trương Ánh Phi chia sẻ.

Qiuxing hiện đã xây dựng hệ thống đào tạo trẻ hoàn chỉnh từ U6 đến U14 với hơn 30 huấn luyện viên chuyên nghiệp có chứng chỉ, gồm 1 huấn luyện viên cấp A, 7 huấn luyện viên cấp C và nhiều huấn luyện viên cấp D. Câu lạc bộ đã sáng tạo triển khai mô hình hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp, đưa chương trình bóng đá vào nhiều trường tiểu học, trung học cơ sở tại Nhân Hoài, mang đến cho mỗi lớp một tiết học bóng đá chuyên nghiệp mỗi tuần; tổ chức các giải đấu liên lớp, tập huấn đội tuyển trường, đồng thời đảm nhận công tác huấn luyện đội tuyển nhà trường và chuẩn bị cho các giải đấu.

Sự trỗi dậy của bóng đá Nhân Hoài không thể không nhắc đến sự quan tâm sát sao của các cấp chính quyền tỉnh Quý Châu, thành phố Tuân Nghĩa và thành phố Nhân Hoài. Cuối năm ngoái, Cục trưởng Cục Thể thao tỉnh Quý Châu Mã Lôi đã đặc biệt đến Nhân Hoài khảo sát công tác đào tạo trẻ bóng đá và sự kết hợp giữa thể thao với giáo dục. Ông lần lượt đến Trường Tiểu học Diêm Tân số 2, Trường Tiểu học Thực nghiệm và Trường Chu Lâm để trực tiếp nắm tình hình tập luyện bóng đá trong trường học cũng như công tác xây dựng đội ngũ kế cận.

Ông đánh giá cao những kết quả đạt được trong công tác đào tạo trẻ của Nhân Hoài, đồng thời yêu cầu địa phương tiếp tục thực hiện các yêu cầu đào tạo trẻ "Ngũ kiến", đẩy sâu cơ chế đưa câu lạc bộ vào trường học, không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn của bóng đá học đường, góp phần đào tạo thêm nhiều nhân tài và nhân tài chất lượng cao cho công tác đào tạo trẻ Quý Châu.

"Quý Châu rất coi trọng bóng đá. Cục trưởng Mã Lôi đã đích thân đến Nhân Hoài khảo sát, lắng nghe những khó khăn thực tế mà các câu lạc bộ cơ sở gặp phải trong quá trình đào tạo" - Trương Ánh Phi bày tỏ, đồng thời nhấn mạnh sự quan tâm sâu sát của lãnh đạo có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của bóng đá địa phương.

Các cầu thủ của đội Qiuxing Nhân Hoài đón sinh nhật trong thời gian thi đấu tại khu mới Quý An, Trương Ánh Phi động viên tinh thần toàn đội.

Nhờ sự hỗ trợ chuyên biệt của Sở Giáo dục và Thể thao thành phố Nhân Hoài, đội ngũ tinh hoa bản địa được đảm bảo kinh phí riêng, từ công tác đi thi đấu ngoài tỉnh, tập huấn nâng cao đến xây dựng đội ngũ kế cận đều được đẩy mạnh toàn diện. Đồng thời, mô hình mới "đội tỉnh do trường đảm nhận" được Quý Châu triển khai ngày càng phù hợp với thực tế cơ sở, giúp các cầu thủ xuất sắc cấp huyện có thể bám trụ quê hương, trưởng thành ngay tại chính mảnh đất của mình.

Theo Trương Ánh Phi, sự ủng hộ của gia đình là một trong những yếu tố quan trọng giúp công tác đào tạo trẻ Nhân Hoài không ngừng vươn lên. Để phát huy sức mạnh tổng hợp giữa gia đình và nhà trường, câu lạc bộ Qiuxing thường xuyên mời phụ huynh đến trường theo dõi các buổi tập, giúp họ trực tiếp chứng kiến sự tiến bộ và trưởng thành của con em mình, từ đó tạo dựng bầu không khí tốt đẹp: thấu hiểu bóng đá, ủng hộ công tác đào tạo trẻ và khuyến khích trẻ em theo đuổi ước mơ.

"Trước đây tôi luôn nghĩ đến việc đưa bọn trẻ ra ngoài tỉnh, nhưng bây giờ tôi lại muốn giữ các em ở lại Quý Châu" - Trương Ánh Phi xúc động bày tỏ.

Để không ngừng nâng cao tầm nhìn thi đấu và năng lực thực chiến cho các cầu thủ, Qiuxing duy trì thói quen thường xuyên tổ chức các trận đấu giao hữu ngoài tỉnh. "Muốn nâng cao trình độ, phải dành một tháng đi thi đấu tại Trùng Khánh, Thành Đô, thua vài trận rồi mới trở về. Ra ngoài chính là để đối thủ 'dạy dỗ', chỉ có như vậy mới tiến bộ được" - Trương Ánh Phi nói.

Việc lấy thi đấu thúc đẩy tập luyện và thường xuyên đối đầu với những đội mạnh đã giúp các cầu thủ Nhân Hoài ngày càng trưởng thành nhanh chóng. Hiện tại, Qiuxing đã có 17 cầu thủ lọt vào các trại đào tạo trẻ cấp đội tuyển quốc gia, 1 cầu thủ được triệu tập vào trại tập huấn đội tuyển nam quốc gia lứa tuổi 15. Nữ cầu thủ Chung Vũ Tân được tuyển vào đội nữ Tứ Xuyên, từng góp mặt trong đội tuyển nữ trẻ U17 quốc gia. Một thế hệ thiếu niên thành phố rượu đã vượt qua núi rừng, vươn tới những sân chơi cao hơn.

Tại "Cúp Tinh Hỏa" lần này, cầu thủ mang áo số 3 của đội U12, Cừu Viễn Hàng, đã có màn trình diễn vô cùng ấn tượng. Cậu chia sẻ: "Kỹ thuật của em tiến bộ được là nhờ quá trình khổ luyện hằng ngày. Thần tượng của em là Ronaldo - một cầu thủ rất chuyên nghiệp. Em đã học hỏi từ anh ấy rất nhiều kỹ năng dứt điểm. Ước mơ của em là thông qua bóng đá thi đỗ vào một trường đại học tốt và được thi đấu ở những giải đấu đẳng cấp cao hơn".

Về định hướng phát triển của Qiuxing trong tương lai, Trương Ánh Phi cho hay: "Hiện nay, bóng đá Quý Châu đã quay trở lại mô hình đội tuyển tỉnh do câu lạc bộ vận hành, đội tuyển tỉnh do trường học đảm nhận - một hướng đi đầy triển vọng. Trong tương lai, tôi mong đội bóng sẽ đại diện cho tỉnh Quý Châu tham dự Đại hội Thể thao toàn quốc và giành được thành tích tốt".

Là cái nôi của hiện tượng bóng đá đình đám "Cun Chao", Dung Giang dựa vào bầu không khí bóng đá cộng đồng nồng nhiệt, liên tục chú trọng bồi dưỡng thế hệ trẻ, tạo ra một hướng phát triển đặc sắc: "bóng đá đại chúng dẫn dắt bóng đá học đường, môi trường bình dân ươm mầm đào tạo trẻ chuyên nghiệp". Địa phương đã xây dựng mô hình bồi dưỡng hoàn chỉnh từ phổ cập cơ sở, đào tạo đội ngũ kế cận đến tôi luyện qua các giải đấu, đưa bầu không khí bóng đá quần chúng sôi động lan tỏa sâu rộng đến lĩnh vực thanh thiếu niên, hiện thực hóa sự tác động qua lại tích cực giữa bóng đá cộng đồng và đào tạo trẻ học đường.

Tại giải bóng đá thanh thiếu niên "Cúp Tinh Hỏa" lần này, Hiệp hội bóng đá huyện Dung Giang đã cử 8 đội bóng với hơn 140 cầu thủ tham gia tranh tài, trải đều ở 5 nhóm tuổi từ U8 đến U12. Kết quả, Dung Giang giành tới 5 chức vô địch, 1 ngôi á quân và 1 giải ba, trong đó cả ba nhóm nữ U8, U9 và U10 đều đăng quang.

Khác với mô hình đào tạo trẻ truyền thống "thiểu số tinh hoa", Dung Giang dựa trên hệ thống bóng đá học đường "Ban Chao" của địa phương để huy động sự tham gia của toàn thể học sinh. Kể từ khi "Ban Chao" được khởi xướng vào năm 2024, toàn huyện đã tổ chức tổng cộng hơn 5.200 trận đấu giữa các lớp, phủ khắp 885 lớp học với hơn 48.000 học sinh. Tất cả các trường tiểu học và trung học cơ sở trong huyện đều thành lập đội bóng ở mỗi lớp; 80% học sinh tham gia chương trình phổ cập bóng đá, 20% được tuyển chọn vào đội ngũ tinh hoa. Các đội tuyển trường, đội tuyển huyện được thành lập thường xuyên ở mọi lứa tuổi.

Song song đó, Dung Giang đổi mới sáng tạo khi triển khai chế độ hiệu phó phụ trách bóng đá và cán bộ chuyên trách bóng đá, áp dụng cho tất cả các trường tiểu học, trung học cơ sở và trường trung tâm tại các xã, thị trấn trong toàn huyện, hình thành cơ chế khuyến khích hai chiều độc đáo giữa đào tạo nhân tài bóng đá và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ. Địa phương quy định rõ: những người có thành tích nổi bật trong công tác bóng đá học đường có thể được bổ nhiệm làm hiệu phó phụ trách bóng đá; những người hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ có thể được đề bạt làm hiệu trưởng và thăng tiến từng bước. Hiệu trưởng Ngô Đông Thắng của Trường Tiểu học Cổ Châu số 2 huyện Dung Giang chính là một trong những đại diện xuất sắc tiêu biểu đầu tiên.

"Giành được chức vô địch bóng đá nữ U10 tại 'Cúp Tinh Hỏa' lần này khiến tôi rất xúc động, nhưng đó cũng là điều nằm trong dự tính. Bóng đá học đường Dung Giang có quy hoạch 10 năm: trước hết đạt thành tích tốt trong toàn tỉnh, sau đó phấn đấu đứng trong top đầu về bóng đá cấp huyện trên cả nước" - Ngô Đông Thắng cho biết.

Hiệu trưởng Trường Tiểu học Cổ Châu số 2 huyện Dung Giang - ông Ngô Đông Thắng.

Ngô Đông Thắng nhận định, sự tiến bộ của bóng đá thanh thiếu niên Dung Giang đến từ nguồn nuôi dưỡng sâu sắc của bầu không khí bóng đá "Cun Chao". "Hai yếu tố này có mối liên hệ tất yếu. Sự bùng nổ của 'Cun Chao' đã tạo tác động tích cực tới trẻ em, khơi dậy niềm đam mê chơi bóng trong các em. Hiện nay, mỗi trường học ở Dung Giang đều có phương án và kế hoạch học tập bóng đá, số học sinh tiểu học tham gia lên tới 50.000 em. Mỗi trường ở mọi lứa tuổi đều có một đội tuyển, vì vậy chúng tôi có thể thành lập đội ở bất kỳ lứa tuổi nào để tham gia thi đấu".

Về tương lai của bóng đá Dung Giang, Ngô Đông Thắng tràn đầy tự tin: "Lãnh đạo Dung Giang đặc biệt coi trọng sự phát triển của bóng đá học đường. Huyện ủy và chính quyền huyện hết sức quan tâm, Bí thư Từ Bột trực tiếp chỉ đạo. Học sinh và phụ huynh đều nhiệt tình ủng hộ. Tôi tin tưởng rằng, trong tương lai, đội tuyển của tỉnh, thậm chí là đội tuyển quốc gia, chắc chắn sẽ có sự góp mặt của những cầu thủ đến từ Dung Giang".

Bầu không khí bóng đá sôi động đã gieo vào lòng biết bao thiếu niên niềm đam mê và khát vọng vươn tới những sân cỏ lớn. Phan Vân Dương - cầu thủ giành danh hiệu Vua phá lưới bảng nữ U10 tại "Cúp Tinh Hỏa" lần này - tiết lộ chính cô đã bị "Cun Chao" cuốn hút một cách sâu sắc và từ đó yêu thích bóng đá. "Trong tương lai, em hy vọng có cơ hội được khoác áo các đội tuyển quốc gia" - Phan Vân Dương bày tỏ. Thủ môn xuất sắc nhất Dương Gia Di cũng ấp ủ niềm mơ ước, mong một ngày nào đó sẽ cống hiến cho bóng đá Dung Giang những thành tích tốt đẹp hơn nữa.

Là trận địa chủ lực trong chiến lược đào tạo trẻ bóng đá "một trung tâm chính, bốn trung tâm phụ trợ" của Quý Châu, thành phố Tất Tiết luôn tích cực thúc đẩy kế hoạch bồi dưỡng tài năng bóng đá trẻ. Năm ngoái, Tôn Mậu Phong - người đã có nhiều năm gắn bó với công tác đào tạo trẻ tại Trường Xuân - đã nhận lời mời của Câu lạc bộ Minh Đồ Quảng Đông, gia nhập hệ thống đào tạo trẻ bóng đá Tất Tiết và đảm nhiệm vị trí Giám đốc kỹ thuật của Trung tâm đào tạo trẻ bóng đá thành phố Tất Tiết. Hiện nay, anh cùng đội ngũ huấn luyện viên đang phát huy tinh thần "con trâu khai hoang" để mở ra hướng đi mới cho sự phát triển của bóng đá thanh thiếu niên Tất Tiết.

Sau khi theo dõi giải "Cúp Tinh Hỏa" lần này, Tôn Mậu Phong cho biết, thời gian tới sẽ tập trung triển khai công tác tập luyện thường xuyên, bài bản cho các đội bóng tại Tất Tiết.

Giám đốc kỹ thuật Trung tâm đào tạo trẻ bóng đá thành phố Tất Tiết - ông Tôn Mậu Phong - trả lời phỏng vấn phóng viên tại khu mới Quý An.

Sau một thời gian dài khảo sát và nghiên cứu thực tiễn, Tôn Mậu Phong cùng đội ngũ huấn luyện viên Tất Tiết, với mục tiêu nâng cao năng lực kỹ thuật cho các cầu thủ trẻ từ gốc rễ cũng như mở rộng phạm vi tuyển chọn nhân tài, đã lên kế hoạch khởi động giải đấu liên khu vực toàn thành phố vào khoảng giữa hoặc cuối tháng 10 năm nay, kết nối 49 khu vực trong toàn thành phố với một thể thức thi đấu sáng tạo.

Điểm nhấn lớn nhất của giải đấu là việc sáng tạo áp dụng thể thức thi đấu 4 người: bỏ vị trí thủ môn, thu nhỏ khung thành; chỉ được phép dứt điểm khi bóng đến khu vực 1/3 sân đối phương; bóng có thể được phát trực tiếp từ ngoài đường biên nhằm tăng thời gian bóng trong cuộc... "Điều này thực chất là 'ép' các cầu thủ trẻ phải nâng cao kỹ năng khống chế, dẫn bóng và năng lực cá nhân. Nếu duy trì được lâu dài, có thể sẽ mang lại những hiệu quả bất ngờ".

Về cơ chế giáo dục và đào tạo, Tôn Mậu Phong cho biết, Tất Tiết sẽ hạ thấp yếu tố thành tích. Theo đó, mỗi đội phải đăng ký tối thiểu 6 cầu thủ, khuyến khích thành lập đội hình hỗn hợp nam - nữ, đồng thời quy định cứng mỗi cầu thủ phải ra sân tối thiểu 2 hiệp, buộc các huấn luyện viên phải thay đổi tư duy cầm quân, chấm dứt tình trạng số ít cầu thủ "thâu tóm" trận đấu, từ đó mở rộng tối đa diện phổ cập và diện tuyển chọn, giúp những đứa trẻ 8-9 tuổi được tận hưởng trọn vẹn niềm vui từ bóng đá.

Hệ thống giải đấu được vận hành theo mô hình phân tầng, tiến dần từ thấp đến cao: giai đoạn đầu, các giải đấu khu vực đóng vai trò phổ cập và rèn quân với sự tham gia hỗn hợp của nam và nữ, qua đó củng cố bầu không khí bóng đá học đường; đến giai đoạn giải cấp huyện, các đội sẽ được phân nhóm thi đấu riêng theo giới tính. "Theo đúng kế hoạch, Tất Tiết sẽ tổ chức trận chung kết cấp thành phố vào nửa đầu năm sau, từng bước xây dựng hệ thống thi đấu hoàn chỉnh gồm giải khu vực - giải cấp huyện - chung kết cấp thành phố, hướng tới mục tiêu tập luyện thường xuyên, thi đấu có hệ thống và tuyển chọn tinh gọn" - Tôn Mậu Phong chia sẻ.